TCG YAVUZ MUHAREBE KRUVAZÖRÜ – SMS GOEBEN (2. BÖLÜM)

Drednot (Dreadnought) Sınıfı Muharebe Gemileri: Yeni Dönem

20. yüzyılın başında askeri denizcilikte önemli bir reform hareketi İngiltere’de başladı. Bununla drednot sınıfı muharebe gemileri dönemine girildi. Önce taktikte önceki muharebe gemisi “Zırhlı” anlayışı değişiyordu. Bu değişim ile ağır ve seri ateşli toplarla uzak mesafelerden hedefleri etki altına almak, yüksek süratle manevra üstünlüğü, inisiyatifi elde bulundurmak, hedef seçimini ve ateş tanzimini çabuk ve doğru yapmak, gerektiğinde kolaylıkla muharebeden sıyrılmak gibi önemli yetenekler sağlanıyordu. 11 Aralık 1906 tarihinde hizmete giren HMS Dreadnought, yukarıdaki hususları üzerinde toplayan ilk gemi olmuş ve bütün bahriyelerde bu yeni sınıfa adının verilmesi kabul görmüştür. Yeni gemi tipinin teknik özellikleri, o  zamana kadar büyük tonajlı hiçbir harp gemisinde bulunmayan yüksek hız, bunu sağlayan güçlü türbin makineleri, dört pervane, sağlam bölmeler sistemi, kalın zırh koruması, çok sayıda büyük çaplı, çabuk ateşli ve merkezi yönetimli silah sistemleri idi. Yeni doktrin 1898-1900 Alman deniz programını etkiledi, program değiştirildi, klasik zırhlıların inşasından vazgeçilerek drednot planlamasına girişildi. Böylece yakın bir harbin belirtileri arasında deniz hakimiyetini ele geçirme yarışı başladı. İşte Goeben – Yavuz bu yeni büyük çabaların eserlerinden biri olmuştur.

Almanlar 1909-1916 yılları arasında drednot sınıfı 19 gemi inşa ettiler.. Bu sırada zırhları biraz ince fakat zırhları daha fazla olan muharebe kruvazörleri sınıfı da doğdu. Almanya’da bunlardan 7 tane inşa edildi. İlk dördü küçük farklarla ayrılan güzel görünüşlü, süratli ve kudretli gemilerdi. Goeben – Yavuz bunların iki gemiden oluşan Moltke sınıfındandır, inşa edilen üçüncü muharebe kruvazörüdür. (1. Von der Tann, 2. Moltke, 3.Goeben, 4. Seydlitz, 5. Derfflinger, 6. Lutzow, 7. Hindenburg) SMS Moltke 1927-1929 yılları arasında İngilizler tarafından sökülmüştür. Osmanlı donanmasında “Yavuz Sultan Selim”, Türkiye Cumhuriyeti’nde 1930-1936 arasında “Yavuz Selim” ve 1936’dan sonuna kadar “TCG Yavuz” olarak yer alan “SMS Goeben” bu yedi gemiden en uzun yaşayanı ve tarihte silinmez derin izler bırakanıdır.

goben_tony_stimson

TCG Yavuz: Teknik Bilgiler

  1. Yavuz, drednot tipi bir muharebe kruvazörüdür (battlecruiser). Moltke sınıfındandır. Bu sınıf SMS Moltke ve SMS Goeben olarak iki eş gemiden ibarettir. Tanınmış Prusya Generali August Karl von Goeben’in adını taşımıştır.
  2.  Yavuz, Almanya’da Hamburg’da Blohm und Voss A.G Tersanesinde inşa edilmiştir. Kızağa konulması 12 Ağustos 1909, denize indirilmesi 28 Mart 1911, bütün denemeleri yapılarak Alman Açık Deniz Filosusunda hizmete girişi 2 Temmuz 1912 tarihlerindedir.
  3. Standart 23.100, tam yükle 25.400 tondur. Tam yükle su çekimi (su çizgisi altındaki kısmın derinliği) 8.98 metredir.
  4. Boyu 186.5 m, güverte boyu 186 m, genişliği 29.5 metredir. Tekne baştan kıça 15 ana bölmeye ayrılır, güverte adedi 7 tanedir. Nikel çelikten Krupp zırhları ile içte dikey konumlu torpido korunması ve yatay konumlu güverte korunması sağlanmıştır. Teknenin dış kısmında da baştan tonoz demirine (kıçta en uçtaki demir) kadar, kıç bodoslama (omurganın kıçtaki dikmesi) hariç, tekneyi saran kuşak zırhı büyük güvenlik sağlıyordu. Kuşak zırhı sancak ve iskele bordalarında 150 mm.lik orta bataryayı koruyacak şekilde kazematlar (orta batarya toplarının tek tek yerleştirildiği koruyucu bölmeler) ve üst güverte kalınlığında olup baş ve kıça doğru incelerek (15,5; 13; 9.5 cm) gidiyordu. Diğer zırh kalınlıkları; ön kumanda kulesi 26 cm, arka kumanda kulesi 20 cm, 280 mm.lik top taretleri 10-23 cm, 150mm.lik top kazematları 10 cm, güverte zırhı 2,5 – 7,5 cm şeklindeydi.
  5. Orijinal silahları: Tümü de seri ateşli olarak, beş büyük tarette, 10 adet 50 çap uzunluğunda 280 mm’lik ana batarya, Sancak ve iskele bordalarında altışar olarak 12 adet 45 çap uzunluğunda 150 mm.lik orta batarya, baş omuzluklarda 4. ön baca yapısında 2, kıç omuzluklarda 2 ve amiral dairesi üstünde 4 olarak, 12 adet 45 çap uzunluğunda 88.mmlik toplar vardı. Amiral dairesi üzerindeki dört top çift maksatlıydı yani hava hedeflerine karşı da kullanılabiliyordu. Geminin ayrıca başta 3, kıçta 1 olmak üzere 4 tane sualtı torpido kovanı vardı. Kovanlar
  6. 50 cm.likti. Bu orijinal silah sistemi çeşitli nedenler ve gereksinimlerle 1915, 1930, 1939, 1941 ve 1946 yıllarında değişikliklere uğramıştır. Çanakkale Boğaz tahkimatını kuvvetlendirmek için 1915 yılında 2 adet 150 mm.lik ve 4 adet 88 mm.lik Yavuz’dan sökülerek deniz yolu ile gönderildi. 150 mm.liklerle iki toplu bir “Yavuz bataryası” kurulacaktı, fakat topları taşıyan gemilerden biri İngiliz denizaltısı tarafından batırılınca bir top kaybedilmiş oldu. Diğeri “Yavuz Topu” adıyla Çanakkale Boğazında mevzilendirilmiştir. Diğer yıllardaki değişiklikler genellikle geminin havaya karşı savunmasını güçlendirmek için yapılmıştır.
  7. TCG Yavuz’un 1947’den aktif hizmetten ayrılmasına kadar (1950) olan silah sistemi şöyleydi: 10 adet 280 mm.lik ana batarya, 10 adet 150 mm.lik orta batarya, 8 adet 76 mm.lik çift maksatlı batarya, 18 adet 40 mm Bofors, 16 adet 20 mm. Oerlikon, 8 adet 20 mm Vickers (çok namludan tek namlu yapılmış) oluşa uçaksavar otomatik silahlar grubu. Dört sualtı torpido kovanından ikisi büyük onarımda iptal edilmişti (1927-1930). Aynı süre içinde taretlere isimler verildi: Baş taret “Barbaros”, sancak tareti “İmroz”, iskele tareti “İzmir”, kıçta üst taret “Samsun”, alt taret “Turgut” olarak adlandırıldı.
  8. Makineler ve kazanlar: Yavuz’un hareket kaynağı 10 adet Parsons buhar türbini idi. Altısı ileri, dördü geri hareket içindi. İleri 86.000 SHP ile 245 devir/dakika sağlayabilirdi. Yavuz’un 3.74 m çapında bronzdan yapılmış, üç kanatlı 4 pervanesi bulunuyordu. Yavuz’un bilinen yüksek hızı 28 deniz mili (knot) üzerinde tasarlanmıştı. İlk denemelerde 28,6 mile kadar çıkmıştı ve 27,8 mili rahatlıkla yapabiliyordu. Büyük onarımdan sonra 17 Mart 1930 denemelerinde 6 saat süreyle 26,8, 4 saat süreyle 27.1 knot yapmıştı. Sürekli yapabileceği yüksek surat 23 knot idi. Faal hizmetten ayrılırken en yüksek hızı 20 deniz milini geçmiyordu. Tam yakıt yükü ile katedebileceği mesafe saatte 10 knot ile 5350, 14 knot ile 4.100, 23 knot ile 2370, 28 knot ile 1360 deniz milidir. Yavuz’un dört kazan dairesi ve her birinde altı olmak üzere toplamda 24 adet “Schulz – Thornycroft” Alman “marine” tipi kazanı bulunuyordu. Bunların önlerindeki ocak kapakları sayısı da 136 idi. Tam yakıt kapasitesi 3100 ton kömür, 200 ton mazot, 7.5 ton benzindi.
  9. Su kapasitesi, kazan suyu, kullanma suyu, içme suyu olarak 1000 tonu geçiyordu. Deniz suyunu tatlı suya çeviren “Evaporayter” sistemine sahipti. İki ana ve yardımcı sis cihazları bulunuyordu. Mayın taraması için 4 takım “paravan vihazı” (Oropes float) mevcuttu. Zırh güverte altında yer alan altı elektrik santralı buhar gücü ile çalıştığından gemi demirli olduğu zamanlarda bir kazan dairesi stim üzerinde kalırdı. Bu şekilde kömür sarfiyatı saatte 5-6 ton arasında olurdu.
  10. Mürettebatı, 1050 – 1300 arasında değişiklik göstermiştir. Genel olarak 43 subay, 1010 astsubay ve erat kabul edilir.
  11. Hizmet sürelerisöyledir; Suda kalış süresi (havuzlanma dahil): 62 yıl – Alman/ Türk bayraklı hizmet süresi: 61 yıl – Türk donanmasında kalış süresi: 59 yıl – Türk donanmasında aktif hizmet süresi: 46 yıl olarak kayda geçmiştir.

5

 

Yazının ilk bölümü için tıklayınız.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s